Στέλλα Πιερή & Πιέρος Πιερής: «Η βιώσιμη ανάπτυξη είναι αναπόσπαστο κομμάτι της αρχιτεκτονικής μας»

 

Οι δυο βραβευμένοι, Αρχιτέκτονες & Partners του γραφείου Pieris.Architects,
πρωτοπόροι της βιώσιμης αρχιτεκτονικής μιλούν στο alumini για την οικοσυναισθηματική νοημοσύνη των κτιρίων τους και τον ανθρωποκεντρικό σχεδιασμό τους.

Συνέντευξη στην Αλεξία Καλογεροπούλου

Καταρχάς, ευχαριστούμε θερμά για αυτή τη συνέντευξη. Θα ήθελα, ξεκινώντας, να σας ρωτήσω ποιο είναι το πιο σημαντικό στοιχείο για εσάς κατά τον σχεδιασμό ενός κτιρίου, αυτό που θεωρείτε εκ των ων ουκ άνευ;

Στις μέρες μας είναι πλέον σε όλους μας αντιληπτό ότι η επαφή με τη φύση συνδέεται άμεσα με την ανθρώπινη υγεία και ψυχολογία. Πρωτεύον στοιχείο σε κάθε μελέτη νέου κτιρίου για το γραφείο μας, εξίσου σημαντικό όσο και η αισθητική και η μορφή του, είναι ο ανθρωποκεντρικός σχεδιασμός, ο οποίος εξασφαλίζει άνεση και ευεξία στους κάτοικους του και επαφή με τη φύση, συντελώντας ταυτόχρονα και στην προστασία του φυσικού περιβάλλοντος και των πόρων της Γης. Δημιουργούμε δηλαδή κτίρια με άξονα τις ανάγκες των πελατών μας, όχι μόνο για το «σήμερα» αλλά και για το «αύριο», προλαμβάνοντας και για τις ανάγκες των μεταγενέστερων γενεών.

Το γραφείο σας σχεδιάζει κατ’ εξοχήν αρχιτεκτονικά έργα που έχουν ως άξονα την αειφορία. Θα μπορούσατε να μας πείτε δυο λόγια για αυτή την επιλογή;

Για εμάς η βιώσιμη ανάπτυξη είναι αναπόσπαστο κομμάτι της αρχιτεκτονικής μας. Η ενασχόλησή μας με την οικολογία ξεκίνησε από πολύ παλιά, πολύ πριν γίνει στη μόδα να μιλάμε για αυτή στην αρχιτεκτονική.

Η βιωσιμότητα ως ζητούμενο προκύπτει από την επιθυμία για κατάκτηση ενός πιο υγιεινού τρόπου διαβίωσης, σε ισορροπία με το φυσικό περιβάλλον. Πρόκειται για έναν τρόπο ζωής που επιδιώκει πρωτίστως τη μείωση της χρήσης των φυσικών πόρων της Γης και της ανάλωσης των προσωπικών πόρων ενός ατόμου και της κοινωνίας (Reduce, Reuse & Recycle). Θέτει όρια στον αχαλίνωτο καταναλωτισμό και επικεντρώνεται στην επισκευή, την επαναχρησιμοποίηση υλικών και αγαθών αλλά και την αποκατάσταση της καταστροφής του περιβάλλοντος (Repair, Remake & Restore).

Τι είναι η οικοσυναισθηματική νοημοσύνη που χαρακτηρίζει την αρχιτεκτονική σας; Μπορεί να εφαρμοστεί σε κάθε κλίμακα;

Με τον όρο οικοσυναισθηματική νοημοσύνη αναφερόμαστε στην ικανότητά μας ως σχεδιαστές να αναγνωρίζουμε τη συναισθηματική πληροφορία, που προκαλεί στον χρήστη μια σχετική με το φυσικό περιβάλλον εμπειρία, και να την χρησιμοποιούμε ως οδηγό σκέψης για τον σχεδιασμό και την επιλεκτική εφαρμογή υλικών, νέων συστημάτων και τεχνολογιών κατά τον σχεδιασμό κτιρίων, προς όφελος του χρήστη, του περιβάλλοντος και των μελλοντικών γενεών. Ένα κτίριο σχεδιασμένο με αυτές τις αρχές δεν εξοικονομεί απλά ενέργεια, αλλά ωθεί τους κατοίκους του σε περιβαλλοντικά ορθότερες πρακτικές στην καθημερινότητά τους, προς έναν οικολογικότερο τρόπο ζωής, σε ισορροπία με τη φύση.

Πώς αποκτά ένα κτίριο τη δική του, διακριτή, αισθητική ταυτότητα; Ποιοι παράγοντες συμβάλλουν στη διαμόρφωσή της;

Το γραφείο μας έχει μια αισθητηριακή προσέγγιση στον σχεδιασμό κτιρίων, που βασίζεται στην παραγωγή μιας διαφορετικής κάθε φορά εμπειρίας, ανάλογα με τον τύπο του έργου, ανάλογα δηλαδή με το εάν πρόκειται για ιδιωτική κατοικία, ξενοδοχείο, ιατρικό ή αθλητικό χώρο ή κτίριο γραφείων.

Πιο συγκεκριμένα, μέσα από τα όρια των χώρων, τα ανοίγματα του κελύφους του κτιρίου, τα υλικά και τη διαμόρφωση του περιβάλλοντα χώρου, προσδιορίζουμε την ακουστική, φιλτράροντας ή αποκόπτοντας εξωτερικούς ήχους, ορίζουμε τη θέα και τη σύνδεση  με τον τόπο κατασκευής του έργου, κατευθύνοντας το βλέμμα σε οπτικές φυγές προς το εξωτερικό περιβάλλον, και τέλος συγκινούμε την αφή, συνδυάζοντας διαφορετικά υλικά στην επίπλωση και τις επιφάνειες των τοίχων.

Ο σχεδιασμός μας είναι κατά βάση αισθητηριακός και όχι εικονολατρικός, ως προς τις σύγχρονες τάσεις της αρχιτεκτονικής και του design, δημιουργώντας ολιστικές εμπειρίες χαλάρωσης και ευτυχίας.

Τα κτίριά μας εμπεριέχουν νόημα, διέπονται δηλαδή πάντα από μια ισχυρή κεντρική ιδέα, concept, η οποία συχνά είναι η αφήγηση που καθοδηγεί τον σχεδιασμό και τις αποφάσεις που λαμβάνονται από την αρχή μέχρι το τέλος του έργου και συνδέουν τη μικρότερη κατασκευαστική λεπτομέρεια με τη συνολική μορφή και το όλον, το κτίριο με τον τόπο, το έργο με τις προσδοκίες του πελάτη.

Ποια υλικά χρησιμοποιείτε κυρίως στα έργα σας; Το αλουμίνιο είναι ένα από αυτά;

Στα έργα μας χρησιμοποιούμε διαφορετικά υλικά, ανάλογα με το είδος και τις απαιτήσεις του έργου. Το αλουμίνιο βρίσκεται στις προτιμήσεις μας διότι είναι ένα ανθεκτικό οικολογικό υλικό, το οποίο δεν απαιτεί συντήρηση και συμβάλλει, και θα συμβάλλει όλο και περισσότερο, στην αειφόρο ανάπτυξη. Καταρχήν, το αλουμίνιο, και όλα τα κράματά του με άλλα μέταλλα, είναι υλικό φυσικής προέλευσης, δεδομένου ότι προέρχεται από πετρώματα της γης, και η διαδικασία της απομόνωσής του γίνεται ηλεκτρολυτικά. Ως αποτέλεσμα, μετά το τέλος της ωφέλιμης ζωής των προφίλ και των φύλλων αλουμινίου, η φύση δε δυσκολεύεται να τα ενσωματώσει, αφού δεν αποτελούν για αυτήν ξένα στοιχεία.
Το αλουμίνιο ανακυκλώνεται 100%, με αποτέλεσμα να μην ενέχει κινδύνους για την υγεία των ζωντανών οργανισμών και για τον πλανήτη. Η ανακύκλωση του αλουμινίου είναι μια διαδικασία που μπορεί να επαναλαμβάνεται συνεχώς.

Έχετε διαπιστώσει αλλαγές στον αρχιτεκτονικό σχεδιασμό στη μεταcovid-19 εποχή;

Πράγματι,  έχουμε παρατηρήσει σημαντικές αλλαγές τόσο στον σχεδιασμό γραφείων αλλά και κατοικιών. Σ’ ό,τι αφορά τις κατοικίες, η έννοια της πολυτέλειας έχει επαναπροσδιοριστεί στις μέρες μας ποιοτικά. Στόχος του γραφείου Pieris.Architects, κατά τον σχεδιασμό μιας ιδιωτικής κατοικίας, είναι να δημιουργήσουμε κάθε φορά ένα κομμάτι ευτυχίας, έναν χώρο στον οποίο μπορεί ο ιδιοκτήτης να ανήκει, να έχει την άνευ όρων αποδοχή, να αισθάνεται αγνός ξανά σαν παιδί αλλά και απόλυτα ασφαλής, να μπορεί εκφραστεί και να ζει με τον δικό του τρόπο, όπως επιθυμεί, μακριά από το αδιάκριτο βλέμμα των άλλων, από παρωχημένες κοινωνικές ιδέες και στεγανά. Κατ’ επέκταση, ο χώρος της κατοικίας είναι ένας χώρος εύπλαστος, ελαστικός, πολυδιάστατος που ακολουθεί την ψυχοσύνθεση του εκάστοτε ιδιοκτήτη και κατ’ αυτή την έννοια είναι μοναδικός.

Σε ό,τι αφορά τα κτίρια γραφείων, σχεδιάζουμε περιβάλλοντα υβριδικά που  αναπτύσσουν τη δημιουργικότητα, τα οποία εκτός από χώρους εργασίας, αποτελούν ασφαλείς χώρους δράσης και εστίες κοινωνικότητας.  Στεγάζουν επιπλέον χώρους άθλησης και χώρους ανάπτυξης των ποικίλων δεξιοτήτων και ενδιαφερόντων των εργαζομένων. Ο σχεδιασμός μας δίνει πρόσφορο έδαφος για  την ανάπτυξη της εταιρικής κουλτούρας, ένα πολύ σημαντικό στοιχείο για κάθε εταιρεία που επιθυμεί να επικρατήσει στην προσέλκυση των ικανότερων στελεχών.

Ετοιμάζετε ένα πολλά υποσχόμενο και ενεργειακά αποδοτικό έργο, το «theSPOT» (Sustainable Practices of Tomorrow), στην Πανεπιστημιούπολη του Πανεπιστημίου Πατρών στο Ρίο. Θα μπορούσατε να μας πείτε περισσότερα για αυτό; Και πότε αναμένεται να ολοκληρωθεί;

Το «the SPOT» (Sustainable Practices of Tomorrow) είναι το πρώτο κτίριο στην Ελλάδα, όπου θα εφαρμοστεί σε πραγματική κλίμακα η τεχνολογία ρομποτικής τρισδιάστατης εκτύπωσης σκυροδέματος (3D CONCRETE PRINTING). Ο σχεδιασμός μας έχει ως στόχο το ελάχιστο περιβαλλοντικό αποτύπωμα με γνώμονα τις αρχές της βιοκλιματικής αρχιτεκτονικής και της κυκλικής οικονομίας. Η συνεργασία μας με τον Όμιλο ΗΡΑΚΛΗΣ είναι ιδιαίτερα σημαντική, αφού μέσω αυτής μπορούμε να συνεισφέρουμε στην ευαισθητοποίηση του κλάδου σχετικά με τη σημασία της αειφορίας και να προωθήσουμε τη χρήση αειφόρων πρακτικών στην αρχιτεκτονική και την κατασκευή κτιρίων. Το «the SPOT» θα ολοκληρωθεί μέχρι τον Σεπτέμβριο του 2023, αφού για την τρισδιάστατη εκτύπωσή του δεν απαιτείται πάνω από μια εβδομάδα. Το έργο αυτό θα αποτελέσει σίγουρα σημείο αναφοράς για μελλοντικές πρακτικές οικοδόμησης με σκυρόδεμα στη χώρα, ιδιαίτερα σε έργα όπου απαιτείται ταχύτητα κατασκευής και μικρό περιβαλλοντικό αποτύπωμα.

16ο Συνέδριο alumini
«Αλουμίνιο & Αρχιτεκτονική»


Βραβεία «Αλουμίνιο & Αρχιτεκτονική»