Η σπουδαιότητα της καπνοστεγανότητας στις πυράντοχες θύρες

Η καπνοστεγανότητα στις πυράντοχες πόρτες προστατεύει τους ενοίκους από τον καπνό, που αποτελεί έναν από τους σοβαρότερους κινδύνους -και συχνά αιτία θανάτου- κατά τη διάρκεια μιας φωτιάς.

Γράφουν:*

Χρήστος Μανάκος
Πολιτικός Μηχανικός, ilicon

Ελένη Τόδη
Πολιτικός Μηχανικός, ilicon

Την τελευταία πενταετία, ο κατασκευαστικός τομέας έχει κάνει μεγάλα βήματα εξέλιξης όσον αφορά το κομμάτι της πυροπροστασίας, κατανοώντας τη σπουδαιότητα των πυράντοχων υαλόθυρων, εντάσσοντάς τες σε διαδρόμους διαφυγής, χώρους κλιμακοστασίων, κεντρικές εισόδους και λοιπά, και συνδυάζοντας με αυτόν τον τρόπο υψηλό αισθητικό αποτέλεσμα, μιας και το γυαλί παρέχει μεγάλη διαφάνεια, αλλά και τον ύψιστο βαθμό πυροπροστασίας.

Ωστόσο, παρά την εξέλιξη που έχει καταγραφεί, υπάρχουν ζητήματα στα οποία υπάρχει ασάφεια μεταξύ ορισμένων βασικών εννοιών. Μία από αυτές τις έννοιες είναι η διαφορά μεταξύ πυράντοχων πορτών και καπνοστεγών πορτών. Συχνά, συγχέουμε τους δύο αυτούς όρους, θεωρώντας απαραίτητο ότι οι πυράντοχες πόρτες είναι και καπνοστεγείς. Κάτι τέτοιο όμως δεν ισχύει.

Η διαφορά έγκειται στο ότι στόχος των πυράντοχων πορτών είναι να διακόψει την διάδοση της ακτινοβολίας της φωτιάς, ενώ στόχος των καπνοστεγών πορτών είναι να διακόψει τη διέλευση του καπνού. Αλλά πόσο επικίνδυνος είναι στην πραγματικότητα ο καπνός;

Η εξάπλωση του καπνού μειώνει την ορατότητα, προκαλώντας άγχος στους εγκλωβισμένους εντός του κτιρίου και δυσκολία πρόσβασης στο σημείο κατάσβεσης για τους πυροσβέστες.

Ο καπνός αποτελεί έναν από τους σοβαρότερους κινδύνους και συχνά αιτία θανάτου των περισσότερων ανθρώπων κατά την εξέλιξη μιας πυρκαγιάς, καθώς τους συνοδεύει στη διάρκεια διαφυγής τους από το κτίριο. Είναι γνωστό ότι η τοξικότητα από την εισπνοή προϊόντων καύσης μπορεί να προκαλέσει θερμική ή χημική βλάβη του αναπνευστικού συστήματος. Η άμεση θερμική βλάβη προκαλείται από την εισπνοή θερμού ατμού κοντά στην εστία της φωτιάς και αφορά τους ανώτερους αεραγωγούς.

Η χημική βλάβη προκαλείται από την εισπνοή οργανικών μικροσωματιδίων διαφορετικής σύνθεσης και μεγέθους ή χημικών ερεθιστικών ουσιών και μπορεί να αφορά τόσο τους αεραγωγούς, όσο και το πνευμονικό παρέγχυμα.

Η κυριότερη, άμεση αιτία θανάτου σε περίπτωση φωτιάς είναι η ασφυξία, που οφείλεται στην κατανάλωση του οξυγόνου κοντά στην εστία της φωτιάς, σε συνδυασμό με την εισπνοή μεγάλης ποσότητας καπνού. Συχνά συνυπάρχει και κάποιου βαθμού χημική ασφυξία με συστηματικά συμπτώματα, από την αδυναμία χρήσης του οξυγόνου σε κυτταρικό επίπεδο. Η χημική ασφυξία οφείλεται σε εισπνοή προϊόντων ατελούς καύσης, όπως το μονοξείδιο του άνθρακα ή το υδροκυάνιο από την καύση π.χ. πλαστικών ή άλλων υλικών που περιέχουν άζωτο.

Επομένως, γίνεται αντιληπτό ότι σε περίπτωση φωτιάς για να αποφευχθούν τραυματισμοί και να έχουμε ομαλή διέλευση του πληθυσμού του κτιρίου από τις οδεύσεις διαφυγής, καθώς και τη διέλευση των πυροσβεστών για καταστολή της φωτιάς, επιβάλλεται να γίνει χρήση συστημάτων που θα μείωναν την επέκταση της φωτιάς, ώστε να μειωθεί η εξάπλωση του καπνού.

Λαμβάνοντας υπόψη τη μελέτη της παθητικής πυροπροστασίας του κτιρίου, εφαρμόζονται συστήματα, τα οποία διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στην εξέλιξη της φωτιάς, καθώς την εμποδίζουν να καταλάβει το κτίριο, ενώ ταυτόχρονα προστατεύουν τις οδεύσεις διαφυγής. Γίνεται αντιληπτό, λοιπόν, ότι πέραν της πυραντίστασης απαιτείται και η καπνοστεγανότητα.

Ο κανονισμός θέτει το ζήτημα της έκλυσης καπνού από το Ευρωπαϊκό Πρότυπο EN13501-1, όπου στην ταξινόμηση των δομικών προϊόντων στην αντίδραση στη φωτιά, εμφανίζονται οι παράμετροι s1, s2, s3 με τους οποίους προσδιορίζεται η συμπεριφορά του προϊόντος στην έκλυση του καπνού και εντάσσει και την επίδοση Sm, με την οποία, με βάση το πρότυπο ΕΝ13501-2, εννοούμε τη διαρροή καπνού, δηλαδή την ικανότητα ενός δομικού στοιχείου να μειώνει ή να περιορίζει τη δίοδο θερμών αερίων ή καπνού από τη μια πλευρά στην άλλη.

Για να αξιολογηθεί η διαρροή καπνού σε θερμοκρασία δωματίου, η δοκιμή πραγματοποιείται χρησιμοποιώντας έναν ειδικά σχεδιασμένο θάλαμο καπνού, ο οποίος έχει άνοιγμα στη μία πλευρά του για να τοποθετηθεί το δείγμα. Εντός του θαλάμου υπάρχει ένας αεραγωγός, ο οποίος ελέγχει την πίεση που ασκείται και περιλαμβάνει έναν μετατροπέα πίεσης, ένα μέτρο ροής του καπνού και μία ψηφιακή οθόνη. η οποία καταγράφει τις τιμές πίεσης και διαρροής κατά τη διάρκεια της δοκιμής. Τα αποτελέσματα καθορίζονται από τη διαρροή που υπάρχει περιμετρικά του ανοίγματος. Επίσης, γίνεται ο διαχωρισμός στην ικανότητα των κουφωμάτων να παρεμποδίζουν τη διέλευση του καπνού σε μέσες θερμοκρασίες (S200) και σε θερμοκρασία περιβάλλοντος Sa.

Γενικά, η καπνοστεγανότητα θα μπορούσε να συμβάλει στην ασφαλή διέλευση των ατόμων από τον χώρο, διότι ο καπνός θα συγκρατείται εντός του χώρου και μέσω του συστήματος απαγωγής θα οδηγείται εκτός του κτιρίου, το οποίο θα έχει σαν αποτέλεσμα να μην δημιουργηθεί άγχος από περιορισμένη ορατότητα εντός του κτιρίου και να περιοριστούν οι τραυματισμοί κατά την προσπέλαση των ανθρώπων. Με αυτό τον τρόπο, επιτυγχάνουμε μια πιο ασφαλή εκκένωση του χώρου σε μικρότερο χρονικό διάστημα, παράλληλα όμως η προσπέλαση της πυροσβεστικής θα είναι πιο εύκολη και πιο άμεση.

Αναφορικά με τις πυράντοχες υαλόθυρες, οι παράμετροι οι οποίοι εξασφαλίζουν την καπνοστεγανότητα είναι οι πυροδιογκούμενες ταινίες, που τοποθετούνται ανάμεσα στην κάσα και το φύλλο, καθώς επίσης και το λάστιχο αυτόματης καπνοφραγής (dropseal).

Λάστιχο αυτόματης καπνοφραγής (dropseal)
Πυροδιογκούμενη ταινία από γραφίτη

Συμπερασματικά, η κατανόηση και η εφαρμογή του κανονισμού στις μελέτες αποτελεί σημαντικό βήμα για τη διασφάλιση της ανθρώπινης ζωής κατά τη διάρκεια μιας πυρκαγιάς. Τα συστήματα πυράντοχων και καπνοστεγών θυρών διαδραματίζουν κρίσιμο ρόλο στη διαχείριση της κίνησης του καπνού εντός του κτιρίου, καθώς όπως αναφέρθηκε βοηθούν στην ασφαλή διέλευση των ανθρώπων και λειτουργούν υποστηρικτικά για το σύστημα απαγωγής αερίων.

Επιπλέον, μελλοντικά τα συστήματα πυράντοχων και καπνοστεγών θυρών ίσως θα έπρεπε να μην εγκαθίστανται μόνο σε εξωτερικές τοποθετήσεις και σε κλιμακοστάσια αλλά και σε εσωτερικές τοποθετήσεις, έτσι ώστε να ενισχύσουμε την καπνοστεγανότητα.

Στην ilicon, με γνώμονα πάντα τη συνεχή ανέλιξη σε θέματα γύρω από τη φωτιά, κατασκευάζουμε γυάλινες πυράντοχες και καπνοστεγείς πόρτες κατηγορίας πυραντίστασης ΕΙ30,60,90 σύμφωνα με το Ευρωπαϊκό Πρότυπο ΕΝ13501-2. Η κλάση καπνοστεγανότητας των θυρών είναι η Sa/S200 και το μέγιστο διαθέσιμο ύψος των θυρών μπορεί να φθάσει έως 2500mm.

*Ο Χρήστος Μανάκος είναι Πολιτικός Μηχανικός στην εταιρεία ilicon, με ενασχόληση ως τεχνικός σύμβουλος και υπεύθυνος εφαρμογής στον τομέα των τεχνικών προδιαγραφών για πυράντοχα συστήματα.

Η Ελένη Τόδη είναι απόφοιτη του τμήματος πολιτικών μηχανικών της Ανώτατης Σχολής Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης. Εργάζεται στην εταιρεία ilicon με ενασχόληση ως τεχνικός σύμβουλος για θέματα τεχνικών προδιαγραφών που αφορούν τα πυράντοχα συστήματα.

16ο Συνέδριο alumini
«Αλουμίνιο & Αρχιτεκτονική»


Βραβεία «Αλουμίνιο & Αρχιτεκτονική»